ชื่อ : คำแสด
ชื่อวิทยาศาสตร์ : Bixa orellana L.
ชื่อวงศ์ : BIXACEAE
ชื่อพื้นเมือง : คำเงาะ, คำแงะ, คำไทย, คำแผด, คำยง, ชาตี, จำปู้, ส้มปู้, ชาด, ชิติหมัก
ชื่อสามัญ : Anatto tree
 
ลักษณะทางพฤษศาสตร์ : เป็นไม้ยืนต้นขนาดเล็กสูงประมาณ 3-5 เมตร เรือนยอดเป็นพุ่มกลมใบเป็นใบเดี่ยว เรียงเวียนรอบต้น รูปไข่ โคนใบมนปลายใบแหลม ของใบเรียบหรือเป็นคลื่น ดอกออกเป็นช่อที่ปลายกิ่ง แต่ละช่อมี 5-10 ดอก สีชมพู กลีบรองดอกสีเขียวขนาดเล็ก มีกลีบดอก 5 กลีบ ผลรูปไข่มีขนแข็งสีแดงคล้ายผลเงาะ เมื่อผลแก่จะแตกออกทางด้านข้าง ภายในมีเม็ดและเปลือกหุ้มสีแดง
 
การใช้ประโยชน์ในงานย้อมสี : ในประเทศอินเดียใช้ส่วนของผงที่หุ้มผลสุก เรียกว่า กมลา (kamala) ย้อมผ้าไหมและผ้าขนสัตว์เป็นสีส้มจัด และมีรายงานการใช้เมล็ดคำแสดในการย้อมฝ้าาย ซึ่งคุณสมบัติของสีอยู่ในระดับปานกลาง การใช้เมล็ดคำแสดในการย้อมสีเส้นไหม ใช้เมล็ดคำแสด 3 กิโลกรัม ต้มกับน้ำเพื่อสกัดน้ำสี โดยใช้อัตราส่วนต่อน้ำ 1: 10 สามารถย้อมสีเส้นไหมได้ 1 กิโลกรัม ในขณะต้มสกัดสีใช้โซเดียมคาร์บอเนตเป็นตัวช่วยสกัดสี ต้มนาน 1 ชั่วโมง กรองใช้เฉพาะน้ำย้อมเส้นไหมด้วยกรรมวิธีการย้อมร้อน นาน 1 ชั่วโมง จากนั้นนำเส้นไหมที่ผ่านากรย้อมมาแช่ในสารละลายสารช่วยติดสีสารส้ม นาน 15 นาที ได้เส้นไหมสีส้มสด
 
การกระจายพันธุ์ : มีการกระจายพันธุ์แพร่หลายจากทางด้านตะวันตกของเทือกเขาหิมาลัยทั่วในอินเดีย ศรีลังกา ตอนใต้ของจีน ไต้หวัน หมู่เกาะริวกิว ออสเตรเลีย เมลานีเซีย และทั่วไปในตอนใต้ของภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้นิยมปลูกเป็นไม้ประดับ ทุกภาค
 
ส่วนที่ให้สี : ผลสุก
สีที่ได้ : ส้มสด
 
คุณภาพสี :คำแสด / มะพูด มีระดับความคงทนต่อการซัก : 3-4 , ระดับความคงทนต่อแสง : 2
pantone: Orange Popsicle