ชื่อ :	มะเกลือ
ชื่อวิทยาศาสตร์ :	Diospyros mollis Griff.
ชื่อวงศ์ :	EBENACEAE
ชื่อพื้นเมือง :	เกลือ, มักเกลือ, หมักเกลือ, มะเกลือ, มะเกีย, ผีผา, มะเกือ
ชื่อสามัญ :	Ebony tree
ลักษณะทางพฤษศาสตร์ :	เป็นพรรณไม้ยืนต้นขนาดกลางจนถึงขนาดใหญ่ เปลือกลำต้นเป็นรอยแตกสะเก็ดเล็กๆ มีสีดำ ด้านในมีสีเทา แก่นสีดำสนิท ใบเป็นใบเดี่ยว เรียงสลับลักษณะใบเป็นรูปไข่ หรือรูปรี ปลายใบแหลม โคนใบกลมหรือมน เป็นใบขนาดเล็ก สีเขียวเข้มเมื่อแห้งมีสีดำ ดอกออกเป็นช่อตามซอกใบ ช่อดอกตัวผู้และตัวเมีย จะอยู่ต่างต้นกัน ดอกตัวผู้มีขนาดเล็ก มีประมาณ 3 ดอก ดอกตัวเมียเป็นดอกเดี่ยว ลักษณะของดอกเหมือนกันจะออกต้นฤดูฝน ผลมีลักษณะเป็นรูปกลม ผิวของผลเรียบเกลี้ยง ผลอ่อนมีเปลือกสีเขียว ผลแก่จะมีสีเทา เมื่อสุกจะมีสีดำ มีกลีบเลี้ยง 4 กลีบ ติดอยู่ที่ขั้วผล ภายในมีเมล็ด ผลจะแก่ปลายฤดูฝน
การใช้ประโยชน์ในงานย้อมสี :	มะเกลือเป็นพืชชนิดหนึ่ง ที่รู้จักกันดีในการย้อมผ้ามาแต่โบราณดังได้ยินเสมอที่เรียกผ้าสีดำ ว่าสีมะเกลือ โดยเฉพาะในการทอผ้าไหม สีดำจะเป็นสีหลักในการใช้เป็นเส้นยืน สำหรับทอผ้าไหมสีพื้น หรือผ้าที่ทอลวดลายต่างๆ ในสมัยโบราณในการย้อมเส้นไหมให้ได้สีดำจากผลมะเกลือ จะต้องย้อมซ้ำประมาณ 30 ครั้ง ปัจจุบันได้มากรศึกษาวิจัยถึงวิธีการย้อมมะเกลือ พบว่า สามารถใช้เวลาย้อม 2-3 ครั้งเท่านั้น มะเกลือให้สีประเภท Vau sye เช่นเดียวกับพืชตระกูลคราม ที่ต้องให้เส้นไหมที่ย้อมแล้วสัมผัสกับอากาศก่อนเพื่อให้เกิดกระบวนการออกซิเดชั่น จึงจะได้สีตามต้องการ ในการเตรียมน้ำสีเพื่ย้อมเส้นไหม นำผลมะเกลือดิบที่ยังไม่เปลี่ยนสีเป็นสีดำมาตำให้แตกแล้วต้มกับน้ำนานประมาณ 1 ชั่วโมง เมื่อครบล้างเส้นไหมด้วยน้ำสะอาด จากนั้นนำเส้นไหมที่ผ่านการย้อมมาแช่ในน้ำโคลน วัน่ละ 7-8 ชั่วโมง นาน 3 วัน ควรกลับเส้นไหมบ่อยๆ ขณะแช่ เพื่อป้องกันการด่างของเส้นไหม ไม่ควรแช่เส้นไหมค้างคืน ในแต่ละวันควรล้างเส้นไหมให้สะอาดก่อนแช่น้ำโคลนในวันถัดไป เมื่อครบ 3 วัน นำเส้นไหมที่แช่อยู่ในน้ำโคลนมาย้อมต่อที่อุณหภูมิประมาณ 60-70 องศาเซลเซียส นาน 30 นาที เส้นไหมที่ได้จะเริ่มมีสีดำ นำเส้นไหมที่ผ่านการย้อมในครั้งแรก มาย้อมทับตามกระบวนการย้อมข้างต้นซ้ำอีกครั้งหนึ่ง เส้นไหมที่ได้จะมีสีดำ
การกระจายพันธุ์ :	เป็นพรรณไม้กลางแจ้ง ทนต่อความร้อนและแสงแดดได้ดี พบขึ้นอยู่ในป่าเบญจพรรณที่ราบทั่วไป มีมากในประเทศไทย
ส่วนที่ให้สี :	ผล
สีที่ได้ :	ดำ
คุณภาพสี :	มะเกลือ / โคลน มีระดับความคงทนต่อการซัก : 4 , ระดับความคงทนต่อแสง : 5-6
pantone:	Caviar