ชื่อ :	ข่อย
ชื่อวิทยาศาสตร์ :	Streblus asper Lour.
ชื่อวงศ์ :
ชื่อพื้นเมือง :	ข่อยน้ำ กระแตไม้ กักไม้ฝอย สนนาย
ชื่อสามัญ :	Streblus asper Lour.
ลักษณะทางพฤษศาสตร์ :	ต้นไม้ยืนต้นขนาดกลาง ลำต้นค่อนข้างคดงอเป็นปุ่มปมหรือเป็นพูเป็นร่องทั่วไป อาจขึ้นเป็นต้นเดียวหรือเป็นกลุ่ม แตกกิ่งต่ำบางครั้งพบว่าเกือบชิดดิน เรือนยอดเป็นรูปวงกลม กิ่งก้านสาขามาก เปลือกสีเทาอ่อน เปลือกแตกเป็นแผ่นบางๆ มียางสีขาวเหนียวซึมออกมา ใบเป็นใบเดี่ยวเรียงสลับมีขนาดเล็ก รูปใบรีแกมรูปไข่กลับ กว้าง 2 - 3.5 ซ.ม. ยาว 4 - 7 ซ.ม. เนื้อใบค่อนข้างหนา ผิวสากเหมือนกระดาษทรายทั้งสองด้าน ดอกออกเป็นช่อสีขาวเหลืองอ่อน ออกตามปลายกิ่ง ดอกเดี่ยวแต่รวมกันเป็นกระจุก ดอกเพศผู้และเพศเมียอยู่ต่างดอกกัน ฝัก/ผล ลักษณะของผลจะกลมมีสีเหลือง คล้ายกับเม็ดพริกไทยสีขาว ผลสุกมีสีเหลืองอ่อน เปลือกชั้นนอกนิ่มและฉ่ำน้ำซึ่งมีรสหวาน นกจะชอบกินผลข่อย เมล็ดมีเมล็ดเดียว ลักษณะกลมคล้ายเมล็ดพริกไทย
การใช้ประโยชน์ในงานย้อมสี :	นำลำต้นและเปลือกของต้นข่อยมาสับเป็นชิ้นเล็กๆหรือปั่นให้ละเอียด อัตราส่วนของวัตถุดิบ 1 กิโลกรัมต่อเส้นไหม 100 กรัม เติมน้ำให้ท่วมแล้วตั้งไฟให้เดือด 1 ชั่วโมงจากนั้นเมื่อครบเวลานำมากรองด้วยผ้าขาวบาง เพื่อเก็บน้ำสีสกัดไว้ย้อมสี
การกระจายพันธุ์ :	พบทั่วใบในพื้นที่ราบ ในป่าเบญจพรรณแล้งจนถึงป่าดิบแล้งทั่วไป ที่อยู่สูงกว่าระดับน้ำทะเลปานกลาง 20-600 เมตร
ส่วนที่ให้สี :	ลำต้นและเปลือก
สีที่ได้ :	สีเหลืองอมน้ำตาล
คุณภาพสี :	ข่อย / สารส้ม มีระดับความคงทนต่อการซัก : 3-4 , ระดับความคงทนต่อแสง : 3-4
pantone:	Rutabaga